[Opvallend] Muzikanten publiceren onrechtmatig portretten van zichzelf #socialmedia #content

Je mag toch zeker wel een portret van jezelf op de sociale media plaatsen? Nope! Als er auteursrecht op de foto rust, zal vaak met de auteursrechthebbende afgesproken moeten worden of die foto door de geportretteerde zelf gepubliceerd mag worden. Brian May, Bruno Mars en 50Cent gingen hierbij al de mist in dit jaar.

Portret niet in opdracht

Als een portret niet in opdracht van de geportretteerde of ten behoeve van de geportretteerde is gemaakt, heeft alleen de auteursrechthebbende wat te zeggen over die foto. De geportretteerde kan alleen bezwaar maken tegen publicatie wanneer hij/zij daar een redelijk belang bij heeft. Dat redelijk belang is de uitkomst van een afweging tussen twee (of meer) belangen. Meestal enerzijds het recht op vrijheid van meningsuiting en persvrijheid en anderzijds het privébelang van de geportretteerde. Daardoor kunnen soms foto’s in roddelbladen voorkomen worden. Althans, afhankelijk van de tekst bij de foto. Eventueel heeft de bekende geportretteerde nog een commercieel belang. Maar dat gaat slechts over geld. Daarmee kan de publicatie in zijn geheel nog niet tegengehouden worden. De geportretteerde heeft hooguit recht op een vergoeding. Hoe dan ook heeft de geportretteerde zelf in dit geval nooit het recht om zonder toestemming van de fotograaf (de rechthebbende) de foto te publiceren, waar dan ook.

Portret in opdracht

Is het portret in opdracht van de geportretteerde gemaakt of ten behoeve van de geportretteerde, dan is de situatie opeens heel anders. Fotograaf en geportretteerde moeten dan onderling afspraken maken over het verveelvoudigen en openbaar maken van het portret. De geportretteerde mag, als hij/zij de foto al in zijn/haar bezit heeft, wel de foto voor zichzelf verveelvoudigen en dus laten afdrukken. Afdrukken weggeven binnen familiaire/huiselijke kring mag ook. Daarbuiten niet.

De geportretteerde mag de foto niet openbaar maken, zoals publiceren op eigen social media kanalen of een website. Met toestemming van de geportretteerde mag een krant of tijdschrift de foto wel gratis publiceren, mits met naamsvermelding van de fotograaf. De fotograaf mag zonder toestemming van de geportretteerde eigenlijk helemaal niets met de foto doen. Niet verveelvoudigen en niet openbaar maken. Onderlinge afspraken zijn dus erg belangrijk.

Bruno Mars

Bruno Mars publiceerde juni2017 een foto van hemzelf als vierjarige op zijn social media kanalen. Deze foto is gemaakt door een bekende fotografe. Sterker nog; wil je een licentie op deze foto afnemen dat kan voor €565,- bij Getty Images.

De fotografe heeft Bruno Mars aangeklaagd. Inmiddels heeft hij de foto verwijderd.

Brian May

Brian May publiceerde op Instagram een foto die door Barbara Kremer gemaakt was. Zij kon hem niet bereiken om hierover in overleg te treden. Zelfs haar naam werd niet bij de foto genoemd.
Uiteindelijk diende ze daarom maar een copyright claim bij Instagram in. Daardoor was het account van Brian May 45 minuten offline. Daar was hij erg boos over. De discussie bij het bericht is ook erg interessant. Uiteindelijk zijn de twee nog met elkaar in contact gekomen en is het opgelost.

OK. I think this has gone far enough. We’ve all had our say. I sincerely thank all of you who have been so supportive of me; and thank you also to those who have reminded me of other points of view. I actually didn’t realise that I would stir up such a storm, and I think it’s time to cool it before someone gets hurt. There are many rights and wrongs here, legally and morally, and maybe it’s good that we have highlighted some very grey areas. But this is all small stuff really, and the last thing I would want to see is anyone being abused over it – including the lady who claimed the ‘copyright violation’. I certainly don’t wish her any harm and I’d be mortified if any harm came to her as a result of this whole issue. So please leave Ms Kremer alone, and let’s all move on. I’m certainly over it. My apologies to her for the original oversight, which was completely accidental, and my apologies also to anyone else I haven’t credited correctly. End of … OK ? Love to all. Bri

A post shared by Brian Harold May (@brianmayforreal) on Nov 15, 2017 at 4:34pm PST

At 3am I have an update on this issue. I just heard from the lady, Barbara, who took the photo of me. Now I can see that It’s a whole catalogue of misunderstandings and slight misjudgements all round. Which added up to a big mess. Her message was delightful – and honest and bravely apologetic. I have to say I sincerely regret my part in it too, and I have told her so. I think there are lessons to be learned from the whole thing, and I’m hoping that Barbara and I can take a moment and together come up with some strategies for other people who find themselves in this situation (and there must be many) – to try to clear the way for better understanding in future. I’ve certainly learned some lessons already. Bri. And finally – please let’s ALL hold out a hand to Barbara. We can explain later, but she never intended things to happen the way they did.

A post shared by Brian Harold May (@brianmayforreal) on Nov 15, 2017 at 7:45pm PST

50 cent

Ook 50 cent zou aangeklaagd zijn door een fotograaf, omdat hij een portret van zichzelf op Instagram zou hebben gepubliceerd, zonder toestemming van de fotograaf. Hoeveel schadevergoeding er gevorderd wordt is nog onduidelijk.

Amerika vs Nederland

Overigens zijn bovenstaande voorbeelden allemaal Amerikaans. Mijn uitleg hierover is gebaseerd op Nederlands recht. Schadevergoedingen in Nederland zijn niet hoog. Alleen de werkelijke schade mag vergoed worden. ‘Punitive damages’, zoals ze die in de VS kennen, waardoor schadevergoedingen hoog op kunnen lopen, bestaan in het Nederlandse recht niet. Dat is een van de redenen waarom er veel onderling wordt opgelost als zaken zoals deze mis gaan.

Vind je dit oneerlijk? Meer weten over portretrecht? Lees meer bij Charlotte’s Law.

#ID

Charlotte's Law

Charlotte Meindersma is jurist, fotograaf, amateur-marketeer, ondernemer en eigenaar van juridisch adviesbureau Charlotte’s Law & Fine Prints. Ze is gespecialiseerd in Intellectuele Eigendomsrecht, Privacy en Contractenrecht. De perfecte combinatie tussen creativiteit en recht. Daarom geeft ze ook vaak lezingen over de juridische kant van marketing en social media.

Geef een reactie

Jouw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Show Buttons
Hide Buttons